sbo Sectorbestuur Onderwijsarbeidsmarkt

Als mens leren we al op vrij jonge leeftijd om dingen te categoriseren. Het is de wijze waarop onze hersenen werken. Nou ben ik geen neuroloog, maar ik ben ervan overtuigd dat het in hokjes plaatsen van groepen, mensen, gebeurtenissen ons helpt om dingen sneller te herkennen. Het helpt ons ook om situaties te analyseren en ons handelen daarop aan te passen. Categoriseren is dus subjectief en leidt ook tot vooroordelen en dat is niet altijd slecht. Het zou ons gewoon teveel moeite kosten om elke nieuwe situatie, elke gebeurtenis als een op zichzelf staande issue te analyseren. Dat zou te veel tijd kosten. Tijd die we niet hebben, omdat we het zo druk hebben met de zaken van alledag. Categoriseren helpt ons ook om gericht op zoek te gaan naar informatie.

Werkgevers zijn op zoek naar de normwerkgever, meestal een blanke heteroseksuele hoogopgeleide man.

Een nadeel van categoriseren is het denken dat de wijze waarop je naar de wereld kijkt objectief is. De wijze waarop eenieder kijkt naar de wereld wordt mede bepaald door het referentiekader waar we over beschikken. Doordat we allen op onze manier kijken naar de wereld waarin we leven kan het zo zijn dat de werkelijkheid verschillend wordt ervaren door individuen.  Waar je ook komt of gaat je uiterlijk doet er toe, denk aan sollicitatiegesprekken waar er in de eerste seconden al op basis van het uiterlijk een oordeel gevormd wordt. Je wordt door de potentiële werkgever in een hokje geplaatst. Uit verschillende onderzoeken is gebleken dat werkgevers op zoek zijn naar de normwerkgever, meestal een blanke (heteroseksuele) hoogopgeleide man. Hierdoor maken etnische minderheden, chronisch zieken, homoseksuelen en vrouwen minder kans op die welbegeerde baan. Gelukkig leven we ondanks de kredietcrisis in een tijd waar er steeds meer aandacht en ruimte is voor de ander. Deze ruimte kan alleen gecreëerd worden indien er in de organisatie mensen zijn die met een andere bril kunnen kijken en niet blijven vasthouden aan de norm als categorie.

Wat ik duidelijk wil maken is dat het niet slecht is om in hokjes te denken, maar wees je ervan bewust dat de wijze waarop je kijkt naar de wereld wordt gekleurd door meerdere factoren waar je in je leven mee te maken hebt gekregen. Ik hoop dat mensen na het lezen van deze column de durf hebben om eens uit hun eigen veilig schulpje te kruipen en eens te kijken naar wat de wereld allemaal aan kleur te bieden heeft. En wat voor mooie dingen wij van elkaar kunnen leren als we in staat zijn om ook onze eigen positie te bekritiseren en open te staan voor de ander.
Durf!