sbo Sectorbestuur Onderwijsarbeidsmarkt

Nieuwe leraren, die via alternatieve opleidingsroutes het voortgezet onderwijs instromen, zijn vaak niet opgeleid voor vakken met een lerarentekort. Zij-instromers vormen daarop een uitzondering en geven eerder les in een exact vak of in een taal. De totale instroom via alternatieve opleidingsroutes lost het lerarentekort echter niet op. Dat blijkt uit de ‘Monitor alternatieve instroom in de sector voortgezet onderwijs’ die op verzoek van de sociale partners voortgezet onderwijs door CAOP Research uit Den Haag is uitgevoerd. Vanwege het verwachte lerarentekort oplopend tot 4.300 fulltime banen in 2016 is gekeken of de alternatieve opleidingsroutes ook tot meer en goedopgeleide leraren leiden.

Alternatieve routes
Ongeveer 1.500 nieuwe bevoegde leraren zijn in 2009 via alternatieve opleidingsroutes het onderwijs ingegaan. Dat is onvoldoende om alle vacatures op te vullen. Voorbeelden van deze routes zijn: zij-instroomtrajecten, kopopleidingen en educatieve minors. Ook studenten die een persoonlijk assistent van de leraar (PAL) zijn geweest, kiezen wel voor het leraarsberoep. Verder vissen scholen uit eigen vijver of worden pabogediplomeerden opgeleid tot tweedegraads docent.

Kwaliteit
In vergelijking met de kwaliteit van de alternatieve instroom zijn de ervaringen met de instroom vanuit de reguliere lerarenopleidingen en eigen vijver positiever. Scholen denken ook vacatures met zij-instromers in te vullen. Ze zijn vaak direct inzetbaar op tekortvakken en brengen praktijkervaring mee. Onder hen zijn wel leraren die in de ogen van scholen hun didactische vaardigheden nog kunnen verbeteren. Ook denken scholen dat meer PALlers voor het onderwijs gaan kiezen.

Aanbevelingen
In het rapport staan tevens aanbevelingen zoals het promoten van de studies in tekortvakken aan de reguliere opleidingen, de kopopleiding en van de hbo-master. Ook het sterker vissen uit eigen vijver wordt geadviseerd. Verder hebben leraren vanuit de alternatieve opleidingsroutes extra begeleiding nodig. Zij-instromers en herintreders op didactisch vlak. Leraren met een duale opleidings- of pabo-achtergrond op het gebied van vakkennis.

Onderzoek
CAOP Research heeft literatuur bestudeerd en kwantitatief en kwalitatief onderzoek uitgevoerd onder schoolleiders.